ملا محمد مهدي النراقي ( مترجم : مجتبوي )

543

جامع السعادات ( علم اخلاق اسلامى ) ( فارسي )

يأتي هؤلاء بوجه و هؤلاء بوجه « . « بدترين بندگان خدا در قيامت دو رو را مىيابيد : كه با گروهى روئى و با گروه ديگر روى ديگر دارد » . و فرمود : « روز قيامت هر كه دو رو باشد در حالى مىآيد كه يك زبان از پشت سرش آويخته و يك زبان ديگر از پيش روى او و شعله مىكشند تا رخسار او را بسوزانند ، آنگاه ندا مىرسد : اين است كه در دنيا دو رو و دو زبان بود ، و به اين وصف در قيامت شناخته مىشود » . در تورات آمده است : « مردى كه با رفيق خود با دو لب سخن گويد امانت را باطل كرده و خداوند در قيامت هر دو لب مختلف را هلاك خواهد كرد » . على بن اسباط ، از عبد الرحمن بن حمّاد ، [ به حديث مرفوع ] از پيغمبر اكرم صلى اللَّه عليه و آله و سلَّم نقل مىكند كه : خداى تبارك و تعالى به عيسى فرمود : « اى عيسى ، زبانت در پنهان و آشكار يكى باشد ، و همين طور دلت ، من تو را از نفس خودت بر حذر مىدارم ، و تو را كافى است كه من بر همه چيز آگاهم دو زبان در يك دهان شايسته نيست ، و نه دو شمشير در يك نيام ، و نه دو دل در يك سينه ، و همچنين ذهنها » . امام باقر عليه السّلام فرمود : « بد بنده اى است آن كه دورو و دو زبان باشد ، در حضور برادرش او را مدح و ثنا گويد و در غيابش از او بدگوئى كند ، اگر نعمتى به او داده شود حسد ورزد ، و اگر گرفتار آيد تنها و بىيار و ياورش گذارد » . مخفى نماند كه آمد و شد با دو دشمن و اظهار دوستى با هر يك از آنها به سخن و عمل در صورتى كه صادق باشد موجب منافق بودن و يا دو زبان بودن نيست ، زيرا گاهى ممكن است يك فرد با دو دشمن دوست باشد امّا دوستى او ضعيف باشد ، زيرا دوستى تام و تمام با كسى مقتضى دشمنى با دشمنان اوست ، و همچنين اگر كسى از شرّ ديگرى بترسد و براى دفع شرّ او با وى به مدارا و مجامله رفتار كند و در حضورش اظهار دوستى و مدح نمايد در حالى كه قلبا به وى اعتقاد نداشته باشد ، اين نيز اگرچه نفاق است به واسطهء عذر موجّهى كه دارد شرعا جايز است . خداى سبحان مىفرمايد : « ادْفَعْ بِالَّتى هِىَ أَحْسَنُ السَّيِّئَة » 23 : 96 ( مؤمنون ، 96 ) « بدى را به آنچه نيكوتر است دفع كن » .